Mevlana Tıp Bilimleri Son Sayı

Amaç: Hipermetropik anizometropik ambliyopili çocuklarda koroid vasküler indeksi ve optik koherens tomografi anjiyografi parametrelerini yaş-cinsiyet eşleştirilmiş sağlıklı gözlerle karşılaştırmak. Yöntemler: Retrospektif çalışmaya hipermetropik anizometropik ambliyopili 40 çocuk (22 erkek, 18 kız; ortalama yaş 11,25 ± 2,15 yıl) ve 40 sağlıklı kontrol (ortalama yaş 11,98 ± 2,58 yıl) dahil edildi. En iyi düzeltilmiş görme keskinliği, aksiyal uzunluk, otorefraktometri, merkezi makula kalınlığı, retinal sinir lifi tabakası kalınlığı, subfoveal koroid kalınlığı, yüzeyel ve derin vasküler dansite ile foveal avasküler zon ölçüldü. Koroidal vasküler indeks ImageJ yazılımı ile hesaplandı. Bulgular: Aksiyal uzunluk ambliyopik gözlerde (20,97 ± 3,18 mm) hem sağlıklı gözlere (22,12 ± 2,85 mm) hem de kontrol gözlerine (22,98 ± 3,27 mm) kıyasla anlamlı derecede kısaydı (p < 0,001). Subfoveal koroid kalınlığı, retinal sinir lifi tabakası kalınlığı, merkezi makula kalınlığı, lüminal ve stromal alanlarda gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı. Koroidal vasküler indeks ambliyopik gözlerde sağlıklı gözlere (p = 0,012) ve kontrol gözlerine (p = 0,024) kıyasla anlamlı düzeyde düşüktü. Yüzeyel vasküler dansite ambliyopik gözlerde azalmışken (her iki karşılaştırma için p = 0,001), derin vasküler dansite ve foveal avasküler zon parametreleri gruplar arasında anlamlı farklılık göstermedi. Sonuç: Hipermetropik anizometropik ambliyopi, yüzeyel retinal damar yoğunluğu ve koroidal vasküler-stromal dengede seçici değişikliklerle ilişkiliyken derin retinal vasküler yapı ve foveal avasküler zon korunmaktadır. Stromal ve lüminal alanlarda istatistiksel anlamlılık saptanmadığından stromal genişleme kesin bir bulgu olarak yorumlanamaz; bu eğilim daha geniş prospektif çalışmalarda araştırılmalıdır. Koroidal vasküler indeks, ambliyopide koroidal tutulumu değerlendirmek için anlamlı bir biyobelirteç adayıdır.

ÖZ Amaç: Bu araştırma, Sağlık Disiplini Öğrencilerinin Mesleki Tutumları Ölçeğini geliştirmek, güvenirliğini ve geçerliliğini test etmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Bu, metodolojik bir araştırma çalışmasıdır. Araştırmanın evrenini Sağlık Bilimleri Fakültesi'nin tüm bölümlerinde öğrenim görmekte olan öğrencilerden oluşmuştur. Veriler son sınıf 630 lisans öğrencisinden veri toplanmıştır. İstatistiksel analiz, açıklayıcı/doğrulayıcı faktör analizini, iç tutarlılığı ve yapı geçerliliği kullanıldı. Bulgular: Öğrencilerin %79,4'ünün kadın, %74,6'sının mesleğinden memnun olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin %61.6'sı bilimsel etkinliklere katılırken, %67.8'i herhangi bir sosyal etkinliğe katılmamıştır. Ölçeğin kapsam geçerlik indeksi 0.91 olarak tespit edilmiştir. Açımlayıcı faktör analizinde yer alan ölçek maddeleri, öz değeri 1'in üzerinde olan beş faktörde toplanmıştır; bu beş faktör genel varyansın %60,11'ini açıklamaktadır. Ölçeğin genel Cronbach alfa katsayısı.91'dir. Sonuç: Bu bulgular sonucunda Sağlık Disiplini Öğrencilerinin Mesleki Tutumları Ölçeği geçerli ve güvenilir bulunmuştur. Bu ölçeğin öğrencilerin mesleki tutumlarının belirlenmesine, eksikliklerin giderilmesine, profesyonelliğin geliştirilmesine yönelik eğitim stratejilerinin geliştirilmesine ve farklı disiplinler arasında karşılaştırmalı araştırma yapılmasına olanak sağlamasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir

Amaç: Bu araştırma ile Konya ili Tuzlukçu ilçesinde, 18 yaş üstü bireylerin Ulusal Kanser Tarama Programı ile ilgili bilgilerini değerlendirmek amaçlandı. Yöntem: Konya ili Tuzlukçu ilçesinde Merkez Aile Sağlığı Merkezi ve Konya Büyükşehir Belediyesi Meslek Edindirme Kurslarının Tuzlukçu Merkezinde 18 yaş üstü 190 kişi ile yapılan çalışma kesitsel türde planlandı. Araştırmacılar tarafından literatür taraması ile 12 sorudan oluşturulan anket kullanıldı. Verilerin analizi SPSS 21,0 programı ile yapıldı. Tanımlayıcı istatistik olarak sayısal verilerde aritmetik ortalama ± standart sapma değerleri, kategorik verilerde sayı ve yüzdelikler kullanıldı. İstatistiksel olarak p<0,05 olan durumlar anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya katılanların %76,3’ü kadın, %45,8’i ilkokul mezunu, %25,3’inde kendisinde ve/veya birinci derece akrabasında tanı konulmuş bir kanser hastalığı olduğu, %21,6 kişinin önceden kanser tarama testlerine yönelik eğitim aldığı ve katılımcılardan %34,7’sinin daha önce kanser taraması yaptırdığı tespit edildi. Daha önce kanser taramasına yönelik eğitim aldığını belirtenlerde kanser taraması yaptıranların anlamlı olarak daha yüksek oranda olduğu tespit edildi. Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan ulusal kanser tarama programı kapsamında meme, serviks ve kolorektal kanseri taraması yapıldığını %18,9 kişinin tam olarak bildiği tespit edildi. Sonuç: Araştırma sonucu meme kanseri, serviks kanseri ve kolorektal kanseri için yapılan tarama testlerini, düzenli yapılması gerekliliğinin bilinirliği ve düzenli tarama yaptırma oranının düşük olduğu belirlendi. Mobil kanser tarama araçlarının ilçeye gelmesi ve diğer zamanlarda yakın tarama merkezine servis hizmetinin olması sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştıracaktır. Ulusal kanser tarama programında yer alan kanser türleri için hedef nüfusların daha fazla bilgilendirilmesi ve tarama yapılması amacıyla gerekli teşvik ve eğitimlerin yapılması önem arz etmektedir.

Amaç: Bu çalışmanın amacı servikal ve lumbal disk hernisi tanılı hastaların ağrı düzeyi, ağrı inançları, vücut farkındalığı ve egzersiz inanışları açısından karşılaştırmaktı. Yöntem: Çalışmaya 20-65 yaş aralığında sadece servikal disk hernisi olan (Grup I, n=59) ve sadece lumbal disk hernisi tanısı alan (Grup II, n=60) hasta alındı. Katılımcıların ağrı şiddeti Görsel Analog Skala (VAS), ağrıya yönelik inançların belirlenmesi için Ağrı İnançları Ölçeği (AİÖ), vücut farkındalığının belirlenmesi için Vücut Farkındalığı Anketi (VFA) ve egzersize yönelik inanışların belirlenmesi için de Egzersiz İnanışları Anketi (EİA) kullanıldı. Bulgular: Grupların GAS, AİÖ, VFA ve EİA skorları arasında istatistiksel olarak farklılık görülmedi (p>0.05). Sonuç: Bu sonuçlar servikal veya lumbal disk hernisinde ağrı şiddeti, ağrı inanç düzeyi, vücut farkındalığı ve egzersiz inanışlarının benzer olması durumun anatomik bölgedeki farklılığından çok etkilediği fizyolojik ve psikolojik mekanizmalarla ilişkili olduğunu gösterebilir.

Amaç: Bu çalışmanın amacı, bir üniversite hastanesinin Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi servisinde altı yıllık sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonların (SHİE) sürveyans verilerini ortaya koymak ve bu verileri hemşire ile asistan doktor iş yükü parametreleriyle ilişkilendirerek hemşirelik yönetimi perspektifinden değerlendirmektir. Yöntem: Retrospektif, tanımlayıcı ve korelasyonel tasarlanan araştırmada, 01 Ocak 2020 – 31 Aralık 2025 tarihleri arasında klinikte yatan 15.780 hasta ve 46.390 hasta günü incelenmiştir. Veriler; otomasyon sistemi, Enfeksiyon Kontrol Komitesi ve personel veri tabanından toplanmıştır. Analizlerde tanımlayıcı istatistikler, hız/dansite hesaplamaları ve korelasyon testleri kullanılmıştır. Bulgular: Takipte saptanan 60 enfeksiyon olgusuyla genel enfeksiyon hızı %0,38, dansitesi ise ‰1,29’dur. En yüksek hız (%0,74) ve dansiteye (‰2,20) iş yükünün en yoğun olduğu 2023 yılında ulaşılmıştır. Cerrahi alan enfeksiyonları %65,9 (derin: %46,8, yüzeysel: %19,1) ile en baskın gruptur. İzole edilen 55 patojen arasında Gram-negatif hakimiyeti olup, en sık Acinetobacter baumannii (%26,8) ve Klebsiella pneumoniae (%25,0) görülmüştür. Hemşire iş yükünün en fazla olduğu 2022 ve asistan hekim iş yükünün pik yaptığı 2023 yılında enfeksiyonların yükseldiği; personel kapasitesinin stabilize olduğu 2025 yılında ise enfeksiyon hızının %0,18’e gerilediği saptanmıştır. Sonuç: Yara bakımı ve invaziv girişim gereksinimi yüksek plastik cerrahi kliniklerinde SHİE’lerin önlenmesinde güvenli personel istihdamı ve iş yükünün dinamik planlanması kritiktir. Hasta yoğunluğuna paralel iş gücü planlaması yapılması, kurumsal riskleri azaltmada en etkili stratejidir.

Progressive muscular atrophy (PMA) is an atypical motor neuron disease characterized by isolated lower motor neuron (LMN) involvement without upper motor neuron signs. Sensory symptoms and abnormalities in sensory nerve conduction studies are generally not expected in motor neuron diseases and may lead to diagnostic uncertainty. However, secondary conditions such as compression neuropathies may coexist, particularly in elderly or immobilized patients. In such cases, abnormal sensory nerve action potentials (SNAPs) may delay the diagnosis of motor neuron disease. We report an elderly patient diagnosed with PMA in whom concomitant compression neuropathies resulted in abnormal sensory nerve conduction findings. This case emphasizes that sensory abnormalities should be interpreted cautiously and that secondary causes should be considered when clinical and needle EMG findings strongly support anterior horn involvement.

Akral lentijinöz melanom (ALM), başlıca avuç içi, ayak tabanı ve tırnakları tutan, kutanöz melanomun en nadir alt tipidir. Diğer alt tiplerden farklı olarak etiyopatogenezinde güneş maruziyetinden ziyade mekanik stres ve kronik travmanın rol oynadığı düşünülmektedir. Özellikle ileri yaş hastalarda plantar bölgenin rutin muayenesinin ihmal edilmesi, bu bölgede gelişen ALM'nin tanısında gecikmeye yol açmaktadır. Bu olgu sunumunda, sağ ayak tabanında diken batması sonrası gelişen ve ağrılı lezyonla başvuran 74 yaşındaki kadın hasta sunulmaktadır. Dermatoskopik incelemede diffüz heterojen pigmentasyon, peppering, atipik noktalar ve globüller, ülserasyon ve regresyon alanları izlendi. Histopatolojik inceleme ile ALM tanısı doğrulandı ve Breslow kalınlığı 15 mm olarak ölçüldü. Pozitron emisyon tomografisi/bilgisayarlı tomografi (PET/BT) incelemesinde sağ inguinal-femoral lenf nodlarında artmış 18F-fluoro-2-deoxy-D-glucose (FDG) tutulumu saptandı; ancak eksize edilen lenf nodlarının histopatolojik değerlendirmesinde malign tutulum izlenmedi. Geniş lokal eksizyon uygulanan hastanın bir yıllık takiplerinde nüks saptanmadı. Bu olgu, ALM’nin klinik, dermatoskopik ve histopatolojik özelliklerini vurgulamakta ve özellikle ileri yaşlarda plantar bölgenin dikkatli değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır. Anahtar Kelimeler: plantar melanom, akral lentijinöz melanom, kutanöz onkoloji, melanom tanısı