Amaç: D vitamini eksikliği ve yetersizliği tüm toplumu etkileyen önemli bir sağlık sorunu olarak güncelliğini korumaktadır. Ülkemizde 2005 yılından beri tüm yenidoğanlara 400 IU/gün D3 vitamini birinci basamak sağlık hizmetlerinde ücretsiz olarak verilmektedir. Bu durum raşitizm sıklığının azalmasında etkili olmuştur. Ancak özellikle 3 yaş üstü çocuklarda D vitamini eksikliği ve yetersizliğinin yaygınlığını belirleyen çalışmalarda eksiklik söz konusudur. Çalışmamızda anaokulu ve ilkokul yaş grubundaki çocuklara tiyatro gösterisi yapılarak D vitamini farkındalığının artırılması amaçlandı. Yöntemler: Şubat 2024-Mart 2024 tarihleri arasında, Konya ilinde özel bir anaokulu ve ilköğretim kurumunda D vitamini bilgi düzeyinin artırılması amacıyla tiyatro gösterisi gerçekleştirildi. Tiyatro gösterisine katılan öğrencilerin ebeveynlerine tiyatro öncesi ve sonrası belirtilen anket soruları sorularak bilgi düzeyleri incelendi. Bulgular: Çalışmamıza 59 ebeveyn dahil edildi. Ebeveynlerden 36 (%61)’sının çocuğu 48-60 ay arasında, 23 (%39)’ünün çocuğu 61-84 ay arasındaydı. Ebeveynlerin D vitamini kullanım süreleri değerlendirildiğinde; 32 (%54,3)’si halen, 15 (%25,4)’i 1-2 yaşına kadar, 7 (%11,9)’si 6 aya kadar kullanmış ve 5 (%8,4)’i hiç D vitamini vermemişti. Çocuklardan 48 (%81,3)’i ebeveynlerine tiyatro gösterisi hakkında bilgi vermişti. Tiyatro gösterisi öncesi 44 (%74,5) ebeveyn D vitamini hakkında bilgi sahibi olduğunu beyan etti. Tiyatro öncesi 27 ebeveyn D vitamini takviyesi kullanmaktaydı. Tiyatro sonrası 12 ebeveyn daha D vitamini takviyesi kullanmayı düşünmekteydi. D vitamini hakkında yeterli bilgi düzeyine sahip olmadığını düşünen 16 ebeveynden 14’ü tiyatro gösterisi sonrası D vitamini hakkında bilgi sahibi olduğunu beyan etti. Sonuç: D vitamini kullanımının yaygınlaştırılması ve profilaksi kullanımının özendirilmesiyle ilgili yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır. Ülkemizde ilk bir yaşta başarılı bir şekilde uygulanan D vitamini profilaksisinin genişletilerek diğer yaş ve risk gruplarına da uygulanması gerektiği kanaatindeyiz.
Atıf yapmak için : Metin Akcan O, Ergen Dibeklioğlu S, Tokur ZH, Koc M, Ercan NB, Kaya MI,
Habibulla N, Celik A, Kurban MH, Esvad L, Naftullayev A, Ersöz T, Ghanizada A, Genceli M. Educating Kindergarten and
Elementary School Children About Vitamin D and Reflecting on Families. Mev Med Sci. 2025; 5(1): 18-21
Çıkar İlişkisi : Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmiştir.
Mevlana Tıp Bilimleri 2025, Cilt5, Sayı1 E-ISSN: 2757-976X
Geliş Tarihi : , Kabul Tarihi : , Yayın Tarihi :
Kaynakça
1-Herrmann M, Farrell CL, Pusceddu I, Fabregat-Cabello N, Cavalier E. Assessment of vitamin D status-a changing landscape. Clin Chem Lab Med 2017;55(1):3-26.
2-Akman AO, Tumer L, Hasanoglu A, Ilhan M, Caycı B. Frequency of vitamin D insufficiency in healthy children between 1 and 16 years of age in Turkey. Pediatr Int 2011;53(6):968-73.
3-Van Schoor N, Lips P. Global overview of vitamin D status. Endocrinol Metab Clin North Am 2017;46:845-70.
4-Holick MF, Chen TC, Lu Z, Sauter E. Vitamin D and skin physiology: a D-lightful story. J Bone Miner Res 2007;22(Suppl 2):28-33.
5-Palermo NE, Holick MF. Vitamin D, bone health, and other health benefits in pediatric patients. J Pediatr Rehabil Med 2014;7(2):179-92.
6-Hatun Ş, Özkan B, Bereket A. Vitamin D deficiency and prevention: Turkish experience. Acta Paediatr 2011;100(9):1195-9.
7- Ozkan B, Doneray H, Karacan M, et al. Prevalence of vitamin D deficiency rickets in the eastern part of Turkey. Eur J Pediatr 2009;168(1):95-100.
8-Moon RJ, Curtis EM, Cooper C, Davies JH, Harvey NC. Vitamin D supplementation: are multivitamins sufficient? Arch Dis Child 2020;105(8):791-3.
9-Pramyothin P, Holick MF. Vitamin D supplementation: guidelines and evidence for subclinical deficiency. Curr Opin Gastroenterol 2012;28(2):139-50.
10-Cesur Y. Nutrisyonel rikets. Turkiye Klinikleri Pediatric Sciences-Special Topics 2012;8(2):33-41.
11-Tezer H, Şıklar Z, Dallar Y, Doğankoç Ş. Early and severe presentation of vitamin D deficiency and nutritional rickets among hospitalized infants and the effective factors. Turk J Pediatr 2009;51:110-1.
12-Baroncelli GI, Bereket A, El Kholy M, et al. Rickets in the Middle East: role of environment and genetic predisposition. J Clin Endocrinol Metab 2008;93:1743-50.
13-Martineau AR, Jolliffe DA, Greenberg L, et al. Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory infections: individual participant data meta-analysis. Health Technol Assess 2019;23(2):1-44.
14-Mamaç H, Özdoğan T, Turfan M. Relationship between vitamin D and infection in premature infants. Mev Med Sci 2023;( Suppl 1):102(In Turkish).
15-Özdemir FMA, Çelik H. Evaluation of micronutrient levels in pediatric migraine patients. Mev Med Sci 2023;3(Suppl 1):48(In Turkish).