İletişimISSN:e-ISSN: 2757-976X
Yazar GirişiHakem GirişiYeni Üyelik
TürkçeEnglish
Anasayfa
Dergi Hakkında
Telif Hakları BildirimiAçık Erişim PolitikasıAmaç ve KapsamHakem Süreci İlkeleriHakem ve Editör KılavuzuÜcretlendirme PolitikasıEtik İlkeler ve Yayın PolitikasıArşivleme PolitikasıDizinlenme-İndekslenme
Yazara BilgiYayın KuruluMakale GönderSon SayıArşivİletişim

Tuzlukçu İlçesi 18 Yaş Üstü Bireylerin Kanser Taramalarına Yönelik Bilgilerinin Değerlendirilmesi

seyfettin abuoğlu,LÜTFİ SALTUK SALTUK DEMİR

  • seyfettin abuoğlu: Necmettin Erbakan Üniversitesi sağlık bilimleri enstitüsü
  • LÜTFİ SALTUK SALTUK DEMİR: NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ
  •  Yıl : 2026
  •  Cilt : 6
  •  Sayı : 2
  •  Sayfa : 71-75
Amaç: Bu araştırma ile Konya ili Tuzlukçu ilçesinde, 18 yaş üstü bireylerin Ulusal Kanser Tarama Programı ile ilgili bilgilerini değerlendirmek amaçlandı. Yöntem: Konya ili Tuzlukçu ilçesinde Merkez Aile Sağlığı Merkezi ve Konya Büyükşehir Belediyesi Meslek Edindirme Kurslarının Tuzlukçu Merkezinde 18 yaş üstü 190 kişi ile yapılan çalışma kesitsel türde planlandı. Araştırmacılar tarafından literatür taraması ile 12 sorudan oluşturulan anket kullanıldı. Verilerin analizi SPSS 21,0 programı ile yapıldı. Tanımlayıcı istatistik olarak sayısal verilerde aritmetik ortalama ± standart sapma değerleri, kategorik verilerde sayı ve yüzdelikler kullanıldı. İstatistiksel olarak p<0,05 olan durumlar anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya katılanların %76,3’ü kadın, %45,8’i ilkokul mezunu, %25,3’inde kendisinde ve/veya birinci derece akrabasında tanı konulmuş bir kanser hastalığı olduğu, %21,6 kişinin önceden kanser tarama testlerine yönelik eğitim aldığı ve katılımcılardan %34,7’sinin daha önce kanser taraması yaptırdığı tespit edildi. Daha önce kanser taramasına yönelik eğitim aldığını belirtenlerde kanser taraması yaptıranların anlamlı olarak daha yüksek oranda olduğu tespit edildi. Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan ulusal kanser tarama programı kapsamında meme, serviks ve kolorektal kanseri taraması yapıldığını %18,9 kişinin tam olarak bildiği tespit edildi. Sonuç: Araştırma sonucu meme kanseri, serviks kanseri ve kolorektal kanseri için yapılan tarama testlerini, düzenli yapılması gerekliliğinin bilinirliği ve düzenli tarama yaptırma oranının düşük olduğu belirlendi. Mobil kanser tarama araçlarının ilçeye gelmesi ve diğer zamanlarda yakın tarama merkezine servis hizmetinin olması sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştıracaktır. Ulusal kanser tarama programında yer alan kanser türleri için hedef nüfusların daha fazla bilgilendirilmesi ve tarama yapılması amacıyla gerekli teşvik ve eğitimlerin yapılması önem arz etmektedir.
Çıkar İlişkisi : Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmiştir.

Bu makale CC BY-NC 4.0 lisansı ile yayımlanmıştır.
Mevlana Tıp Bilimleri
2026, Cilt6, Sayı2
E-ISSN: 2757-976X
Geliş Tarihi : , Kabul Tarihi : , Yayın Tarihi :

Kaynakça

  1. 1. Research AIfC. who cancer raporu iarc; 2020 [Available from: https://publications.iarc.who.int/Non-Series-Publications/World-Cancer-Reports/World-Cancer-Report-Cancer-Research-For-Cancer-Prevention-2020 (Erişim Tarihi: 05.05.2025 ).
  2. 2. TC Sağlık Bakanlığı. Türkiye Kanser istatistikleri 2020 [Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/kanserdb/Dokumanlar/Istatistikler/Turkiye_Kanser_Istatistikleri_2020.pdf (Erişim Tarihi: 05.05.2025 ).
  3. 3. Fauci J HK, Loscalzo. L. Harrison’s Principles of Internal Medicine. 20th ed: Mc Graw Hill Education; 2018 (Erişim Tarihi: 05.05.2025 ).
  4. 4. Sağlık Bakanlığı. Kanser Taramaları 2025 [Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/kanser-taramalari.html (Erişim Tarihi: 05.05.2025 ).
  5. 5. Sağlık Bakanlığı. Ulusal Kanser Tarama Programları 2025 [Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/haberler-kanser.html (Erişim Tarihi: 05.05.2025 ).
  6. 6. Gökçeimam D. Bir Aile Sağlığı Merkezi’ne Başvuran 40 Yaş Üzeri Bireylerin Kanser Taramaları İle İlgili Bilgi, Tutum Ve Davranışları İle Mizaç karakter Özellikleri, Benlik Saygısı Arasındaki İlişkinin degerlendirilmesi. İstanbul Medeniyet Üniversitesi. 2022.
  7. 7. Uysal N, Toprak FÜ. Kadınların sağlık algıları, kanser taramalarına yönelik tutumları ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2022;6(1):65-76.
  8. 8. Erdem SS, Yılmaz M, Yıldırım H, Mayda AS, Filiz B, Durak AA, et al. Düzce’de yaşayanların kanser ve kanser risk faktörleri hakkında bilgi düzeyi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2017;7(1):1-10.
  9. 9. Tat AN, Öztürk HB, Günay O, Balcı E, editors. Kayseri İli Yeşilhisar İlçesindeki Yetişkin Kadınların Kanser Taramaları ile İlgili Bilgi–Tutum ve Uygulamaları. 3 International 21 National Public Health Congress; 2019.
  10. 10. Özsöyler M, Çapar ZG, Keser M. Aile Hekimliği Polikliniğine Başvuran 35 Yaş ve Üzeri Hastaların Kanser Tarama Testleri Hakkında Bilgi ve Tutumları. Forbes Journal of Medicine. 2023;4(1).
  11. 11. Demir LS, Talaş AB, Büyükkeleci Y, Berber Z, Urhan B, Doğan A, et al. 18 Yaş Üstü Bireylerin Kanser Taramalarına Yönelik Bilgilerinin Değerlendirilmesi. Sağlık ve Toplum. 2024;34.
  12. 12. Aksungur A, Bağcı HH, Özdemirkan T. Kanser Eğitimleri Kanser Farkindaliğini Arttiriyor Mu? ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi. 2024;9(1):13-23.
  13. 13. Göl İ, Açıkgöz S. Yetişkin Bireylerde Kanser Bilgi Yükü ve Kanser Taramalarına Yönelik Tutum Arasındaki İlişki. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi. 2024;7(3):677-84.
  14. 14. Çetin G. 30-70 Yaş arası bireylerin birinci basamak sağlık hizmetleri kullanımı ile kanser tarama testleri hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi. Uzmanlık Tezi, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi. 2021:30-58.
  15. 15. Kaya C, Üstü Y, Özyörük E, Aydemir Ö, Şimşek Ç, Şahin AD. Sağlık Çalışanlarının Kanser Taramaları Hakkındaki Bilgi, Tutum ve Davranışlarının Değerlendirilmesi. Ankara Medical Journal. 2017;17(1).
  16. 16. Akhigbe AO, Omuemu VO. Knowledge, attitudes and practice of breast cancer screening among female health workers in a Nigerian urban city. BMC cancer. 2009;9(1):203.
  17. 17. Saçıkara Z, Koçoğlu-tanyer D. Kirsal Bölgede Yaşayan Kadinlarin Rahim ağzı Ve Meme Kanseri Taramalarina Katilim Ve Bilgi Durumlari. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi. 2021;30(1):43-52.
  18. 18. Koruk İ, Gözükara F, Yiğitbay E, Keklik AZ. Şanlıurfa'da birinci basamak sağlık hizmetleri çalışanlarının Ulusal Kanser Tarama Standartları ile ilgili bilgi düzeyi. Turkish Journal of Public Health. 2015;13(2):127-36.